De verkoop van je onderneming: waar huur- en arbeidsrecht samenkomen

Een ondernemer had jarenlang met plezier zijn restaurant gerund. Toch kwam het moment waarop hij het wilde verkopen. De koper was snel gevonden, de onderhandelingen verliepen soepel en op het eerste gezicht leek het een overzichtelijke transactie: de exploitatie en de inventaris werden overgenomen. Koper en verkoper dachten dat met de handtekening onder het overnamecontract alles geregeld was. De praktische uitvoering zou vanzelf wel volgen.

Juist daar ontstaan in de praktijk vaak de verrassingen. Bij de verkoop van een horecazaak gaat het namelijk niet alleen om tafels, stoelen en keukenapparatuur. Als een koper de onderneming grotendeels voortzet zoals deze draait, kan sprake zijn van een overgang van onderneming. In dat geval gaan werknemers in principe automatisch mee over naar de koper, inclusief hun bestaande rechten en arbeidsvoorwaarden. Dat is iets wat zowel de koper als de verkoper zich niet realiseerden. Een koper heeft soms al ideeën over een eigen team of een andere invulling van de organisatie. Die ruimte is er vaak minder dan gedacht.

Tegelijkertijd speelde in deze zaak nog een andere cruciale vraag: kan de koper het pand wel gaan huren? Voor veel horecaondernemers is de locatie namelijk minstens zo belangrijk als de onderneming zelf, maar een huurovereenkomst gaat niet automatisch mee over bij de verkoop van de in het gehuurde uitgeoefende onderneming. Koper en verkoper gingen daar wel vanuit. Nadat de (onvoorwaardelijke) handtekeningen al onder het overnamecontract waren gezet, moesten zij nog bekijken of de koper wel in de plaats van de verkoper kon treden als huurder. Dat vereist instemming van de verhuurder, en als de verhuurder niet wil meewerken, een machtiging van de rechter.

In deze zaak kwamen beide onderwerpen samen. De koper zocht flexibiliteit en de verkoper wilde vooral dat de deal doorgang vond. Door tijdig afspraken te maken en alle betrokkenen aan tafel te krijgen, werd een oplossing gevonden waar iedereen mee verder kon. Wat veel ondernemers onderschatten, is dat de risico’s bij een bedrijfsoverdracht vaak niet in de koopprijs zitten, maar in de zaken daaromheen. Een werknemer die onverwacht mee overgaat, een verhuurder die niet instemt met de huuroverdracht of afspraken die pas worden besproken als de handtekeningen al (bijna) zijn gezet. Dan wordt een mooie deal ineens een stuk ingewikkelder.

Overweeg je een onderneming te kopen of verkopen? Een korte juridische check vooraf voorkomt vaak verrassingen achteraf. Wij helpen graag verder.

Louise Strating (Vastgoed)
Strating@certa.nl
Serena Bank (Arbeidsrecht)
Bank@certa.nl