De betrouwbare overheid

9 januari 2020 Jeroen Veerman | VNO-NCW Noordwest-Holland | Netwerken

Wanneer ik, vanuit mijn voorzittersrol van VNO-NCW Noordwest Holland,  ondernemers vraag naar hun positieve en negatieve ervaringen met de overheid, dan komt het al heel snel neer op dezelfde onderwerpen waar ze ontevreden over zijn. Ondernemers balen van het ‘jojo-beleid’ van Den Haag en weten regelmatig niet waar zij aan toe zijn. Onder druk van de opkomst van de populisten, of van het winnen van de kiezers, wordt wetgeving aangepast of teruggedraaid en worden toegezegde wetswijzigingen net zo gemakkelijk weer ingetrokken.

Solide investeringsbeleid
Zo kan het voorkomen dat werkgevers onder de huidige (nieuwe) wetgeving grootschalige investeringen doen en dat door verandering van beleid deze investeringen vervroegd moeten worden afgeschreven. Je kunt zeggen ’investeren hoort bij het ondernemen’, maar dit gaat ver voorbij het ondernemersrisico en wordt grotendeels veroorzaakt door zwalkend beleid. Ondernemers nemen al genoeg risico uit zichzelf en hebben behoefte aan de overheid die zich opstelt als betrouwbare partij en niet op de eerste de beste trends meewaait.

Realistisch aanbestedingsbeleid
Daarnaast komt in die gesprekken met ondernemers het woord realiteitszin vaak naar voren als ergernis. Aan de hand van een voorbeeld op het gebied van aanbesteding van infrastructuur leg ik dit uit. In het West-Friese deel van onze regio is er tijdenlang (niet) gewerkt aan de opgebroken Westfrisiaweg en meer recent is het werk aan de Leeghwaterbrug op de ring Alkmaar met veel hinder als gevolg. Twee voorbeelden van hoe het mis kan gaan in het samenspel van provincie, gemeente en aannemer. Een van de oorzaken van de problematiek achter de aanbestedingen is de manier waarop dit gebeurd. Door te kiezen voor de Economisch Meest Verantwoorde Inschrijvende aanbieder, een eufemisme voor de goedkoopste, wordt niet altijd voor de beste oplossing gekozen. Als er dan problemen ontstaan, worden deze onder druk van financiën (te laag afgegeven begrotingen) niet adequaat opgepakt vanuit alle betrokken partijen. In de voorkomende gevallen staan provincie en aannemer neus aan neus en wijken niet. Het gevolg is dat deze infrastructuurprojecten zonder uitzondering uitlopen en dat bedrijven en inwoners de gevolgen daarvan ervaren. In het geval van de Leeghwaterbrug is het project dat ‘begroot’ was op negen maanden, inmiddels bijgesteld naar meer dan dertig maanden. De werkgevers en inwoners in de wijde omgeving van Alkmaar ervaren hier dagelijks hinder van. De verschillende transportbedrijven in de regio klagen terecht steen en been.

Zonder overlast
Het kan ook anders. In oktober wordt in opdracht van de Provincie Noord-Holland gewerkt aan de asfaltering van de N244 rondom het Alkmaardermeer. Deze weg wordt voor tien dagen afgesloten, maar in die periode wordt met man en macht én dag en nacht doorgewerkt om de overlast voor de weggebruiker tot een minimum te beperken. Uiteraard is dit een klein project, maar laten we dit uitgangspunt als standaard nemen. Goed gedaan provincie en gemeente Alkmaar! Leuker kunnen we het niet maken, wel sneller.

Jeroen Veerman
Voorzitter VNO-NCW Noordwest-Holland