Lokaal of Regionaal
We zouden het bijna vergeten, maar binnenkort mogen we weer naar de stembus. Deze keer niet voor de Tweede Kamer, hoewel je dat tegenwoordig niet meer zeker weet, maar voor de gemeente. Op woensdag 18 maart 2026 is het zover, Gemeenteraadsverkiezingen.
De gemeente gaat over concrete zaken en Raadsleden doen hun best zo dicht mogelijk naast hun inwoners te staan. Ik heb daar alleen al om die reden grote bewondering voor. De problematiek betreft ook zaken die inwoners heel direct aangaan: het plaatselijke dorpshuis, de verkeersveiligheid, woningen voor starters en/of eigen inwoners. Die thema’s kun je als het ware vastpakken.
Maar de gemeente staat niet op zichzelf. In deze rubriek hebben we het vaak over regionale samenwerking. Het gaat alleen goed met de gemeente als we de krachten bundelen en over de schaduw van de eigen gemeentegrens heen kijken. Dat is soms een heel lastig verhaal. Heel actueel speelt de discussie over het tracé voor het 380-KV stroomnet. We zijn het er allemaal over eens dat dit absoluut noodzakelijk is, vanwege de energietransitie. Maar het algemeen belang, het gemeente belang en het belang van een individuele burger zijn dan niet altijd op één lijn te krijgen. Dit spanningsveld is op heel veel thema’s van toepassing. We kennen allemaal het begrip’ Not In My Backyard’.
Landelijke politiek partijen met een lokale afdeling, maar ook lokale partijen moeten hier de goede balans in vinden. Hart voor …, Beter voor… , Gemeentebelangen van…., zij hebben het beste voor met de gemeente, maar moeten ook bereid zijn om over de grens van de gemeente het bredere belang te dienen. Dat is niet altijd makkelijk, maar het is wel zo eerlijk! Sommige partijen doen dat heel weloverwogen, sommige willen het daar vooral niet over hebben.
Ik daag alle partijen uit om in hun programma en straks in de campagne ook aan te geven hoe ze met die regionale samenwerking en met de thema’s die de gemeentegrens overstijgen omgaan. Óf en wélke visie ze daarover hebben. Misschien kun je het onderwerp niet direct vastpakken, maar ook díe onderwerpen raken de toekomst van je gemeente! Het moet ook een belangrijk thema bij de nieuwe collegeonderhandelingen zijn.
En ik roep ons allemaal op om ons oordeel en ons stemgedrag mede te bepalen op de vraag hoe partijen over die regionale samenwerking denken. Ook van ons wordt verwacht dat we verder kijken dan alleen naar het lokale belang.
Het was de Schotse wetenschapper Patrick Geddes, die al in de 19e eeuw het begrip “think globally, act locally” introduceerde. Ik wens ons allen die wijsheid toe in de aankomende campagnes en op 18 maart 2026!
Hans Huibers
Voorzitter VNO-NCW Noordwest Holland